Hội thảo Nghiên cứu các phương án phát triển đường sắt cao tốc trên tuyến Bắc - Nam
Ngày 14 tháng 9 năm 2012, tại Hà Nội, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam (ĐSVN) và cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) đã tổ chức hội thảo Nghiên cứu các phương án phát triển đường sắt trên tuyến Bắc - Nam và cuộc họp chung các bên liên quan dự án hỗ trợ kỹ thuật của JICA phát triển đường sắt Bắc - Nam.
Tham dự hội thảo có đại diện các ban, ngành chức năng Trung ương, lãnh đạo các tỉnh và lãnh đạo một số ban, ngành của các tỉnh, thành phố dự kiến có tuyến đường sắt cao tốc Bắc - Nam đi qua (đoạn Hà Nội - Vinh).
Các ông Trần Quốc Đông, Phó Tổng giám đốc, Tổng Công ty ĐSVN và TS. Iwata Shizuo, Trưởng đoàn nghiên cứu JICA đồng chủ trì hội thảo. Đại diện lãnh đạo Liên hiệp hội Việt Nam, Liên hiệp hội các tỉnh, thành phố dự kiến tuyến đường sắt cao tốc Bắc - Nam đi qua tham dự hội thảo.
Sau lời khai mạc của ông Trần Quốc Đông, Hội thảo đã nghe ông Iwata Shizuo trình bầy khái quát về dự án nghiên cứu lập phương án cho các dự án đường sắt cao tốc (ĐSCT) đoạn Hà Nội - Vinh và Thành phố Hồ Chí Minh - Nha Trang. Theo đó mục tiêu của dự án nhằm mục đích nghiên cứu phát triển ĐSCT Bắc-Nam, phân tích các kịch bản phát triển, đề xuất quy hoạch tối ưu, xây dựng kế hoạch thực hiện cho một số đoạn tuyến được chọn (gồm Hà Nội-Vinh và Hà Nội-Nha Trang) và thúc đẩy hiểu biết rõ hơn về dự án ĐSCT Bắc - Nam giữa các bên liên quan.
Mục tiêu cụ thể của dự án như sau:
1- Lập quy hoạch phát triển cơ sở cho tuyến ĐSCT Hà Nội - Thành phố Hồ Chí Minh (gồm các kịch bản phát triển có tính đến đường sắt hiện tại, các phương án hướng tuyến và hạ tầng chính).
2- Lập kế hoạch đầu tư dựa trên cơ sở thiết kế sơ bộ quy hoạch hệ thống, dự toán chi phí, kế hoạch xây dựng, đánh giá kinh tế và tài chính cũng như các kế hoạch cấp vốn.
3- Chuẩn bị các tài liệu cần thiết về nghiên cứu môi trường và xã hội.
4- Lập các tiêu chuẩn kỹ thuật sơ bộ cho đường sắt cao tốc.
5- Lập kế hoạch sơ bộ về phát triển năng lực cho xây dựng, khai thác và bảo trì ĐSCT.
Phạm vi dự án: Dự án này bao quát toàn bộ hành lang vận tải Bắc - Nam nói chung và các đoạn Hà Nội - Vinh và thành phố Hồ Chí Minh - Nha Trang nói riêng.
Tiếp đó hội thảo đã nghe các báo cáo của đoàn nghiên cứu (ĐNC) về:
- Tổng hợp kết quả của các đợt hội thảo trước của các bên liên quan, ý kiến của các địa phương và phản hồi của ĐNC đối với các ý kiến đóng góp của các địa phương;
- Báo cáo nghiên cứu sâu về các vấn đề chung để lựa chọn phương án tối ưu;
- Phương án lựa chọn hướng tuyến và vị trí ga tối ưu (đoạn tuyến ở miền Bắc).
Các chuyên gia trong ĐNC đã trình bầy 4 báo cáo trong quá trình nghiên cứu để hội thảo tham gia ý kiến. Tuy nhiên, định hướng của nhóm nghiên cứu đều hướng về việc khẳng định phương án tối ưu do ĐNC của JICA chuẩn bị.
Nhiều đại biểu tham gia hội thảo đã có nhiều ý kiến đánh giá về phương án tối ưu do ĐNC JICA đưa ra. Điều thống nhất chung trong tất cả các bài phát biểu là Việt Nam cần thiết phải xây dựng ĐSCT hiện đại và mang lại hiệu quả thiết thực, nhất là sau khi nghe đánh giá những bài học không thành công của một số ĐSCT của Trung Quốc, Hàn quốc, Nhật Bản. Đồng thời các đại biểu tham gia rất nhiều ý kiến cụ thể cho việc xây dựng ĐSCT qua các địa phương.
Các đại biểu của đoàn Thanh Hóa (Gồm đại diện lãnh đạo tỉnh, MTTQ tỉnh, các ngành chức năng có liên quan và lãnh đạo Liên hiệp hội) dự hội thảo thống nhất cao với đề nghị của UBND tỉnh Thanh Hóa về việc chuyển nhà ga ĐSCT đi qua Thanh Hóa tại phía nam Rừng Thông, không nên chuyển sâu sau đó 4 km về phía nam. Các đại biểu cũng thống nhất cao đề nghị của tỉnh Thanh Hóa về việc cần xác định xây dựng tuyến ĐSCT đi theo phía tây đường sắt hiện tại đoạn đi qua huyện Nông Cống, vì nếu tuyến đi theo phương án của ĐNC JICA (tức đi phía đông) sẽ bất lợi hơn nhiều vì phía đông đường sắt hiện tại là vùng trũng lầy lội. Hội thảo thống nhất chung ĐSCT trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa và vùng lân cận sẽ có 2 ga chính là ga Thanh Hóa và ga Hoàng Mai.
Kết thúc hội thảo Chủ toạ đoàn khẳng định tiếp thu đầy đủ ý kiến của các đại biểu để hoàn thiện phương án tối ưu phát triển ĐSCT Việt Nam để trình Quốc hội vào năm 2013.
Thuận Hải