Nuôi chim Yến mang lại lợi ích nhiều mặt

Đông y coi yến sào là vị thuốc và thực phẩm quý báu có tác dụng bổ phổi, bổ huyết, thanh nhiệt, tăng sức đề kháng của cơ thể, đẹp da, chống lão hoá, tăng tuổi thọ, yến sào còn có nhiều họat chất kích thích miễn dịch, có thể sử dụng chống các bệnh virus như cúm gà. Vì thế giá của yến sào rất đắt ( 1.000 - 3.000 USD/kg). Chim yến chỉ phân bố ở vùng Đông Nam á, nên đây là một đặc sản có sức cạnh tranh cao  trên thị trường quốc tế.

Trên thế giới ở Indonesia, Malayxia, Thái Lan đã phát triển nghề nuôi yến hình thành một ngành công nghiệp đem lại nhiều ích lợi. Indonesia đã phát triển khoảng 10.000 nhà nuôi chim yến, hàng năm thu hơn 100 tấn, xuất khẩu thu hàng trăm triệu USD. Số lượng chim yến tại Indonesia lên tới 45 triệu con. Malaysia có cả chương trình quốc gia phát triển công nghiệp nuôi yến, trong vòng chưa đầy 10 năm đã tăng sản lượng yến sào lên 10 tấn. Nhà nuôi chim yến mẫu của họ chỉ với diện tích 200 m2 có thể cho 100 kg tổ yến/ năm, trị giá hơn 150.000 USD (750 USD/m2 hay 12 triệu VND/m2 tức 120 tỷ VND/ha) mà hầu như không phải chi phí gì cao vì chim yến tự đi kiếm ăn. Việt Nam đã tụt hậu so với khu vực về lĩnh vực này, mặc dù chúng ta có rất nhiều tiềm năng. Do đó, vấn đề cấp bách là phải nhanh chóng đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, ứng dụng tiến bộ mới, đi tắt, đón đầu để phát triển công nghiệp nuôi chim yến đuổi kịp và vượt các nước trong khu vực.

. Hàng ngày chim yến bay vào đất liền kiếm ăn vào sáng sớm và chiều tối trở về. Nhiều con bay đi rất xa, có khi cách tổ trên 200km. Mỗi ngày bay bình quân khoảng 300 km và chỉ ăn những loài côn trùng. Chin yến còn là loài chim quý hiếm có tên trong sách đỏ và nguy cơ diệt chủng cao nên nghiên cứu bảo tồn và phát triển các quần thể chim yến quý là rất cần thiết.

Phân tích thức ăn trong dạ dầy chim yến, kết quả thấy chủ yếu là côn trùng họ Cánh màng Hymenoptera (kiến cánh), hai cánh Diptera (ruồi, muỗi), cánh giống Homoptera (rầy nâu - Nilaparvata lugens), tác nhân làm bùng phát đại dịch vàng lùn và lùn xoắn trên lúa hiện nay, rầy xanh đuôi đen (Nephottetis virescens và Nephotettis nigropictus) một thời làm mưa làm gió trên các vùng trồng lúa của nước ta, môi giới truyền các bệnh tungro, vàng lụi… cánh cứng nhỏ Coleoptera, mối Isoptera và nhện nhỏ…Chim non trong dạ dày có khi chứa tới 50 % thức ăn là bọ rầy nâu và rầy xanh đuôi đen. Mùa mưa tỷ lệ mồi có khi đạt tới 100 %.

Chim yến ăn côn trùng bay trong không khí nên là loài chim có thể dùng để đấu tranh sinh học với nhiều loài côn trùng có hại cho cây trồng, sức khỏe con người và gia súc như muỗi truyền bệnh, rầy nâu, rầy xanh đuôi đen …gây dịch hại nguy hiểm cho lúa .

Trước đây chim yến ở Việt Nam làm tổ chủ yếu ở trong các hang đá ngoài hải đảo và ven biển. Gần đây đã phát hiện tại một số nơi ở Tp Hồ Chí Minh, Nha Trang, Phan Rang, Bạc Liêu, Phú Yên … xuất hiện một loài chim yến làm tổ trong nhà, hứa hẹn khả năng hình thành ngành kinh tế nuôi chim yến.

Hội CNSH tỉnh Thanh Hoá đã tư vấn kỹ thuật cho nhiều hộ gia đình nuôi chim yến ở TP Thanh Hoá. Tuy nhiên do vốn đầu tư cần nhiều và điều kiện nuôi chim cũng giới hạn nên việc nghiên cứu nuôi chim yến trong nhà tự tạo chỉ mới bước đầu. Vì vậy để phát triễn nghề nuôi chim yến ở Thanh Hoá rất cần sự hỗ trợ đầu tư để xây dựng mô hình.

Phát triển nghề nuôi chim yến vừa sản xuất yến sào, một sản phẩm quý hiếm, có nhiều hoạt chất giúp nâng cao sức khỏe, có giá cao về ngoại tệ trên thị trường quốc tế, vừa góp phần khống chế dịch hại bảo vệ mùa màng, phòng chống dịch bệnh cho người, gia súc và cây trồng.

Lê Oánh