Hội Luật gia: Tuyên truyền, phổ biến, tư vấn pháp luật về hôn nhân, gia đình và hòa giải ở cơ sở tại xã Na Mèo

Ngày 10/9/2026, Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa phối hợp UBND xã Na Mèo tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến, tư vấn pháp luật về hôn nhân, gia đình và hòa giải ở cơ sở cho cán bộ và Nhân dân địa phương.

Toàn cảnh hội nghị.       

       Na Mèo lã xã miền núi vùng cao, vùng sâu, vùng xa đặc biệt khó khăn ở phía tây tỉnh Thanh Hóa, giáp biên giới với nước Lào, dân số đa số là người dân tộc thiểu số, trong đó chủ yếu là dân tộc Thái, một số ít là dân tộc Mông, Mường. Việc tuyên truyền, phổ biến Luật Hôn nhân và gia đình, Luật Hòa giải cơ sở nhằm mục đích góp phần hạn chế, đẩy lùi tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống, bao lực gia đình; giải quyết mâu thuẫn, tranh chấp trong cuộc sống tại cơ sở.

       Tại hội nghị, gần 100 đại biểu là cán bộ, công chức UBND xã, ban cán sự các bản, thành viên các tổ hòa giải ở cơ sở, người có uy tín và đại diện người dân trên địa bàn xã đã được nghe TS. LG. Nguyễn Thanh Hồng, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa, giới thiệu những nội dung cơ bản của Luật Hòa giải cơ sở và các văn bản liên quan cũng như những kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm xử lý tình huống cho các hòa giải viên, tổ hòa giải cơ sở khi tiếp nhận, tiến hành hòa giải thành công một vụ việc tại cơ sở.

Phó Chủ tịch UBND xã Na Mèo Ngân Phúc Hậu khai mạc Hội nghị.

       Hòa giải ở cơ sở là phương thức giải quyết mâu thuẫn dựa trên sự tự nguyện, tự quyết của các bên. Hòa giải viên không xét xử, không xử phạt và không quyết định thay cơ quan nhà nước mà là hướng dẫn, giúp đỡ, giải thích, gợi mở để các bên tự tìm được giải pháp hợp lý, hợp tình, khả thi, phù hợp quy định của pháp luật hiện hành. Trong đời sống cộng đồng, nhiều mâu thuẫn phát sinh từ quan hệ gia đình, lối đi, ranh giới, nguồn nước, chăn nuôi, vay mượn, lời nói hoặc cách ứng xử. Nếu được phát hiện và tháo gỡ sớm, các bên có thể giữ được tình thân, tình làng nghĩa xóm, hạn chế tranh chấp kéo dài và phòng ngừa vi phạm pháp luật.

       "Na Mèo là địa bàn biên giới, dân cư phân tán, đại đa số là đồng bào dân tộc thiểu số, có phong tục, tập quán phong phú, đòi hỏi hòa giải viên vừa phải hiểu luật, vừa hiểu tiếng nói, văn hóa và hoàn cảnh của từng bản", Luật gia Nguyễn Thanh Hồng cho hay.

TS. LG Nguyễn Thanh Hồng giới thiệu Luật Hòa giải ở cơ sở.

       LG. Lê Tiến Luân, cán bộ Trung tâm Tư vấn pháp luật Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa đã truyền đạt tới Hội nghị những nội dung cơ bản của Luật Hôn nhân và gia đìn như điều kiện, thủ tục đăng ký kết hôn; những trường hợp pháp luật cấm kết hôn; phòng ngừa và chế tài xử lý tảo hôn; quyền về tài sản chung của vợ chồng; phòng, chống bạo lực gia đình…

       LG. Lê Tiến Luân cũng tập trung làm rõ những nét đẹp văn hóa trong phong tục cưới hỏi của đồng bào Mông, Thái và một số biểu hiện biến tướng từ các phong tục này. Ở dân tộc Mông, khi nam nữ đến với nhau thì phải trải qua các phong tục như: Người làm mối, họ hàng chứng kiến; dạm hỏi, đón dâu, báo tổ tiên; khèn, sáo, hát nghi lễ và trang phục truyền thống... Đối với dân tộc Thái thì phải có ông mối, bà mối; dạm ngõ, xin cưới, bàn cưới, rước dâu, lại nhà; khặp, múa xòe, chiêng, khèn, sáo... Một số trường hợp phong tục biến tướng thành hủ tục. Phong tục "kéo vợ", "bắt vợ" chỉ có thể được nhìn nhận như một biểu đạt văn hóa khi người phụ nữ hoàn toàn tự nguyện, còn khi đã bị cưỡng ép, bắt giữ hoặc đe dọa là vi phạm pháp luật.

LG Lê Tiến Luật giới thiệu Luật Hôn nhân và gia đình​.

       Không dùng phong tục để hợp thức hóa tảo hôn, kết hôn cận huyết thống, đa thê, yêu sách của cải, bạo lực hoặc phân biệt con trai, con gái. Gia đình và dòng họ có thể tư vấn, chúc phúc, hỗ trợ; không được quyết định thay đôi nam nữ. Nghi lễ cưới hỏi có thể thực hiện theo bản sắc tốt đẹp, nhưng quan hệ vợ chồng chỉ được pháp luật công nhận khi đăng ký kết hôn.

       Tại hội nghị, Ban Tổ chức cũng đưa ra các tình huống liên quan đến việc vi phạm pháp luật về hôn nhân, gia đình (tảo hôn, kết hôn cận huyết thống) để các đại biểu thảo luận, phát biểu ý kiến và trao quà cho những trường hợp trả lời đúng. Từ những tình huống thực tế này, cán bộ, Nhân dân sẽ hiểu rõ và đầy đủ hơn về những hành vi pháp luật nghiêm cấm trong việc kết hôn. Từ đó, góp phần đẩy lùi tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống.

       Chị Lương Thị Hợp, bản Xộp Huối chia sẻ: Việc Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa phối hợp xã Na Mèo tổ chức tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hôn nhân, gia đình và hòa giải cơ sở là rất cần thiết. Qua Hội nghị, các các đại biểu sẽ hiểu rõ hơn về những hành vi pháp luật nghiêm cấm, từ đó về tuyên truyền, vận động gia đình, người thân và Nhân dân chấp hành quy định của pháp luật, đẩy lùi tình trạng tảo hôn.

Đại biểu Lương Thị Hợp, bản Xộp Huối, trả lời câu hỏi tình huống của Ban Tổ chức.

       Ông Lê Văn Thuấn, Cán bộ Tư pháp Văn phòng HĐND - UBND xã Na Mèo cho biết: Na Mèo là xã vùng sâu, vùng xa của tỉnh Thanh Hóa, phần lớn là đồng bào Thái, Mông và Mường, đời sống người dân còn nhiều khó khăn. Trên địa bàn xã hàng năm xảy ra 5 - 6 trường hợp tảo hôn do bố mẹ chưa đến tuổi nên xã không đăng ký kết hôn, nhưng trẻ em sinh ra thì địa phương vẫn phải tiến hành đăng ký khai sinh để đảm bảo quyền lợi của các cháu. Để góp phần hạn chế, tiến tới đẩy lùi tình trạng này, UBND xã phối hợp Hội Luật gia tỉnh Thanh Hóa tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến Luật Hôn nhân và gia đình và Luật Hòa giải cơ sở. Qua Hội nghị, sẽ nâng cao nhận thức về hôn nhân, gia đình, hòa giải cơ sở cho cán bộ, công chức và Nhân dân.

       Bế mạc hội nghị, đại diện UBND xã Na Mèo khẳng định: Thông qua Hội nghị, chúng ta đã được cung cấp những kiến thức cơ bản, thiết thực của pháp luật về hôn nhân, gia đình, công tác hòa giải ở cơ sở và những vấn đề có liên quan trực tiếp đến đời sống của Nhân dân. Đây là những nội dung hết sức quan trọng, đặc biệt đối với địa bàn xã Na Mèo là xã biên giới, nơi đời sống của bà con Nhân dân còn gặp nhiều khó khăn và việc tiếp cận thông tin pháp luật ở một số nơi còn hạn chế. Sau Hội nghị này, các tuyên truyền viên, hòa giải viên, người có uy tín và mỗi bà con nhân dân sẽ tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, chủ động tìm hiểu, chấp hành và tuyên truyền pháp luật đến gia đình, người thân và cộng đồng dân cư. Các cán bộ hòa giải viên ở cơ sở cần vận dụng những kiến thức, kỹ năng đã được trao đổi tại Hội nghị vào thực tiễn công tác, chủ động nắm bắt tình hình, kịp thời phát hiện và hòa giải thành công những mâu thuẫn, tranh chấp phát sinh trong cộng đồng ngay từ cơ sở"./.

                                                                     Hà Sĩ Thắng